فرهنگ ایران باستان
نویسنده: داریوش کیانی - ۱۳۸٦/۸/٢٧
كاوش‌هاي باستان‌شناسي به منظور شناخت علمي و تكميل مطالعات گذشته، به دست گروه‌هاي كاوشگر ايران و ايتاليا در دروازه شهر پاسارگاد در مجموعه تاريخي و جهاني هخامنشي آغاز شد.‌
عليرضا عسكري باستان‌شناس و كاوشگر و سرپرست گروه ايراني اعلام كرد: كاوش‌هاي باستان‌شناسي مجموعه پاسارگاد اخيراً آغاز شده است.‌
وي افزود: شناخت ما از مجموعه پاسارگاد كلي است اما اين كه در چه فرايندي تمدن هخامنشيان به يك سازمان حكومتي بزرگ تبديل شد و سرانجام شهر پاسارگاد به عنوان نخستين شهر پارسي در اين حوزه شكل گرفت، طبيعتاً لازمه‌اش مطالعات باستان‌شناسي بسيار زياد و عميق است. به همين خاطر ما سعي كرديم نخستين مطالعات را اختصاص دهيم به شناخت دوره‌هاي سكونتي در اين شهر كه در سال گذشته با مطالعات 9 مرحله سكونت از دوره آغاز هخامنشي تا پايان دوره هخامنشي و دوره سلوكي - اشكاني - ساساني و بيشتر دوره‌هاي اسلامي - ما متوجه شديم كه در اين مجموعه آثار سكونتي وجود دارد و توالي متعدد دوره‌هاي سكونتي نشان مي‌دهد كه بايد اين مجموعه اهميت بيشتري هم از نظر زيستي و هم از نظر كاركردي در تمدن ايراني داشته باشد.‌
علاوه بر اين تلاش ما بر اين است كه مجموعه ورودي شهر پاسارگاد يعني دروازه شهر پاسارگاد را براساس مطالعات باستان‌شناسي و كاركرد بناهايي راكه در اين مجموعه وجود دارد، شناسايي كنيم به اين دليل كه محور پاسارگاد در محور شمالي - جنوبي تعريف شده و بيشتر هدف از ايجاد اين دروازه ارتباط با فلات مركزي و كشورهاي آسياي ميانه بوده است، اما به غلط در دوره‌هاي گذشته ‌به خاطر بزرگ‌نمايي آرامگاه كوروش مسيرها به آن طرف طراحي شد در حالي كه تلاش ما بر اين است كه بازديدكنندگاني كه وارد اين مجموعه مي‌شوند ابتدا از دروازه ورودي شهر پاسارگاد با زندگي كوروش هخامنشي آشنا شوند و در انتها با مرگ كوروش هخامنشي و سازه‌هايي كه مربوط به دوران پس از حيات كوروش است كه به دست آوردن اين اطلاعات منوط به مطالعات علمي باستان‌شناسي است.‌
عسكري با اشاره به اين كه كاوش‌ها از بخش ورودي پاسارگاد يعني دروازه ورودي پاسارگاد آغاز شده است، افزود: در اين كاوش‌ها متوجه شديم كه بيش‌ترين سكونت‌ها در مرتفع‌ترين بخش پاسارگاد معروف به تل تخت پاسارگاد بوده كه تا به امروز وجود داشته است و نشان مي‌دهد كه بخش ورودي پاسارگاد بيش‌تر از ساير قسمت‌ها اهميت داشته است.‌
سرپرست گروه باستان‌شناس ايراني افزود: حدود سال‌هاي 1963 ميلادي كاوش‌هاي باستان‌شناسي در اين قسمت انجام شده است اما متأسفانه به خاطر متوقف ماندن اين مطالعات بسياري از سازه‌ها كه از خشت و گل بوده‌اند، نياز به مرمت مجدد دارد كه اميدوارم در روند مطالعات بتوانيم مرمت اين مجموعه را هم آغاز كنيم. عسكري گفت: به خاطر اهميت مجموعه پاسارگاد از متخصصاني كه علاقه‌مند به دوره‌هاي هخامنشي هستند و سابقه كار در اين زمينه را دارند بهره گرفتيم و كار به صورت يك پروژه بين‌المللي توسط دانشگاه بولونياي ايتاليا و سازمان ميراث فرهنگي و پژوهشكده باستان‌شناسي انجام مي‌گيرد.‌
سرپرست گروه ايراني در مورد ساختارهاي اين مجموعه گفت: بيش‌ترين ساختار معماري كه تاكنون به دست آمده متعلق به ابتداي دوره هخامنشي دوره كوروش است و ما بيشترين اطلاعات معماري‌مان را از اين دوره از زماني كه داريوش پس از ساخت مجموعه تخت‌جمشيد - تل تخت پاسارگاد را به يك دژ دفاعي بسيار بزرگ تبديل مي‌كند، به دست آورده‌ايم. عسكري افزود: با توجه به محدوديت كاوش و نياز به مطالعات دقيق ما سعي كرده‌ايم توالي و سبك‌هاي مختلف ظروفي كه در دوره‌هاي مختلف استفاده مي‌شده را در مجموعه پاسارگاد مورد مطالعه قرار دهيم. وي در ادامه گفت: اين كاوش‌ها تا يك ماه ديگر توسط اين گروه ادامه دارد و با توجه به اين كه مطالعات مجموعه پاسارگاد متنوع است، گروههاي بررسي ژئوفيزيك كار مطالعاتي‌شان را در كنار ما از ماه‌هاي آينده آغاز خواهند كرد (برگرفته از: روزنامه اطلاعات 30/7/1386).
داریوش کیانی
نویسنده و پژوهشگر در حوزه تاریخ، ادیان و اساطیر ایران
مطالب اخیر:
کدهای اضافی کاربر :